“De techniek is klaar om een grote stap vooruit te zetten. Nu de mens nog”
Toen Rianne Fijten in 2016 bij Maastro in dienst kwam als postdoc in het team van Andre Dekker, stond Artificial Intelligence in de gezondheidszorg nog redelijk in de kinderschoenen. Intussen weten we hoe we AI kunnen benutten om uitkomsten van een behandeling beter te voorspellen. Op basis daarvan kunnen we met AI bijvoorbeeld beslismodellen en keuzehulpen bouwen. Rianne richt zich samen met haar eigen onderzoeksgroep op de volgende vraag: hoe introduceren we die techniek in de kliniek? Met andere woorden: hoe zorgen we dat artsen en patiënten met vertrouwen gebruik kunnen maken van AI?
Rianne Fijten, assistent professor, houdt zich bezig vraagstukken zoals : 'Hoe zorgen we dat artsen en patiënten met vertrouwen gebruik kunnen maken van AI?'
Betere kwaliteit van leven
Riannes onderzoeken naar de adoptie van AI-beslismodellen worden internationaal gevolgd. “Ik geef regelmatig lezingen, en dan blijkt uit de reacties uit de zaal dat veel AI-modellen de patiënt nooit bereiken. Niet omdat ze niet goed gebouwd zijn. Maar onder meer omdat het vertrouwen bij de gebruiker nog ontbreekt. En dat is zonde, want met AI kunnen we – gedetailleerder dan met de huidige methodes – voorspellen welke bijwerkingen een vrij specifieke patiëntgroep kan verwachten van de behandeling. Op basis daarvan kan de patiënt een keuze maken die de kwaliteit van zijn leven na de behandeling behoorlijk kan verbeteren.”
Vertrouwen moet groeien
“Tijdens mijn presentaties merk ik dat artsen echt wel beseffen dat AI veel kan brengen. En de techniek achter AI is ook niet meer nieuw. Ze worstelen nu veel meer met ethische, juridische en filosofische vragen. Het vertrouwen moet nog groeien voordat we met AI-modellen echt een grote stap vooruit kunnen zetten. Ook bij Maastro, ja. Alhoewel ik denk dat we het voordeel hebben dat we eraan gewend zijn om met de nieuwste technologieën te werken. Dan ben je toch eerder bereid om zo’n nieuwe techniek als AI te omarmen. Dat geeft ons wel een voorsprong.”
Grote, persoonlijke subsidie
Om die grote stap voorwaarts goed voor te bereiden, kreeg Rianne in 2024 een grote, persoonlijke subsidie van AiNed. Met die subsidie kon ze vijf promovendi aannemen die de komende jaren samen met haar de impact van AI op de besluitvorming rond behandelingen bestuderen. Het binnenslepen van die subsidie én haar prettige manier van begeleiden, waren van doorslaggevend belang bij de toekenning van haar Maastro Research Award.
Samen naar de eindstreep
“Het begeleiden van PhD-studenten vind ik echt heel leuk. Elke onderzoeker neemt een ander stukje van de puzzel voor z’n rekening. Ik doe er intussen alles aan om iedereen bij de eindstreep te brengen. In onze onderzoeken verbinden we de techniek met de filosofische en sociale aspecten van de implementatie van een AI-model. We betrekken artsen, patiënten en andere stakeholders actief bij dit proces. We doen bijvoorbeeld kwalitatief onderzoek en ontwikkelen gerichte informatie en visualisaties om AI-modellen beter begrijpelijk en toegankelijk te maken. Ik hoop dat het binnen nu en een paar jaar lukt om een aantal AI-keuzehulpen of beslismodellen succesvol te implementeren in de kliniek. Daarna gaat de bal vanzelf rollen, schat ik in. Want de techniek is er klaar voor. Nu de mens nog.”