Maastro maakt radiotherapie slimmer, efficiënter en duurzamer
Radiotherapie moet zo precies mogelijk zijn, met zo min mogelijk belasting voor de patiënt. Daarom kijkt Maastro continu hoe behandelingen slimmer kunnen: niet om simpelweg meer te doen in minder tijd, maar om elke behandeling zorgvuldig, menselijk en duurzaam te organiseren.
De overstap naar nieuwe ringvormige bestralingssystemen laat zien wat deze vernieuwing concreet betekent. Behandelingen duren gemiddeld korter. Daardoor liggen patiënten minder lang op tafel en ontstaat er binnen de strakke planning meer ruimte om behandelingen rustig uit te voeren, ook als een patiënt extra tijd nodig heeft of een programma uitloopt.
Meer lucht in de zorg
Maastro behandelt jaarlijks meer dan 4.500 patiënten en dient ongeveer 55.000 bestralingsfracties toe. Op de locatie Maastricht worden de systemen op werkdagen tot 22.00 uur ingezet voor behandelingen. Een strakke planning is dus nodig, maar die moet ook menselijk blijven. Kortere behandeltijden geven binnen die strakke planning meer ruimte voor de patiënt. Ook radiotherapeutisch laboranten kunnen de patiënt daardoor rustiger begeleiden. Geert Bosmans, voormalig manager Fysica bij Maastro, noemt die tijd waardevol: “Misschien gaat het maar om een of twee minuten, maar over een behandeltraject van 30 sessies betekent dat een half uur extra ‘menselijke’ tijd.”
Dezelfde hoge kwaliteit, minder energieverbruik
De overstap naar nieuwe bestralingssystemen levert ook een duidelijke duurzaamheidswinst op. In een apart bemeterde behandelruimte in Venlo zag Maastro na installatie van een nieuw systeem een energiebesparing in de orde van 70 tot 75 procent. Voor een radiotherapiecentrum is dat verschil belangrijk. Een aanzienlijk deel van het energieverbruik komt door medische apparatuur en installaties zoals koeling. Minder verbruik helpt dus om zorg duurzamer te organiseren, zonder concessies te doen aan de kwaliteit van de behandeling. Derk Jalink, verantwoordelijk voor technische installaties, zegt daarover: “Vooraf hadden we mogelijke besparingscijfers gehoord van 70-75%. Daar waren we aanvankelijk wat sceptisch over, maar we zien inderdaad besparingen in die orde van grootte.”
Het systeem (Ethos HyperSight) levert snellere (6 seconden), grotere en scherpere CT-scans met betere contrasten, waardoor patiënten nauwkeuriger worden bestraald, minder straling krijgen en soms geen aparte CT-scan meer nodig hebben voor een adaptief behandelplan.
Sneller beeld, nauwkeuriger werken
Naast energiebesparing ziet Maastro ook tijdwinst tijdens behandelingen. Uit een analyse van verschillende patiëntgroepen blijkt een gemiddelde tijdwinst van 8 procent, met uitschieters tot 20 procent bij bepaalde behandelingen.
Die tijdwinst komt door een combinatie van verbeteringen. De systemen maken sneller beelden en geven de bestraling efficiënter af. Ook het vergelijken van de beelden op het toestel met de diagnostische CT-scan kost minder tijd. Bij patiënten met een heupprothese wordt het beeld bijvoorbeeld minder vertroebeld door verstoringen, waardoor laboranten sneller en nauwkeuriger kunnen werken. Maastro houdt daarbij vast aan tijdslots van 10 minuten en zet de tijdwinst in om het behandelproces rustiger en wendbaarder te maken.
Innovatie en kwaliteitsverbetering
Efficiënter werken maakt het mogelijk om te blijven investeren in innovatie en kwaliteitsverbetering. Betere beeldvorming helpt om de positie van de patiënt en het te bestralen gebied nauwkeurig te beoordelen. Dat is belangrijk om gezond weefsel zo veel mogelijk te sparen en bijwerkingen waar mogelijk te beperken.
Ook op het vlak van kwaliteitscontrole verandert het werk. Op sommige onderdelen zijn minder metingen nodig, bijvoorbeeld doordat de nieuwe systemen met één vast energieniveau werken waar oudere systemen meerdere niveaus gebruikten. Tegelijk vraagt de hogere beeldkwaliteit om extra controles op andere onderdelen. Maastro besteedt daardoor niet minder aandacht aan quality assurance, maar kan de beschikbare tijd gerichter inzetten: minder routine waar dat kan, meer klinische verdieping waar dat nodig is. Ook preventief onderhoud vraagt minder vaak om stilstand, wat de beschikbaarheid van de systemen ondersteunt.
De nieuwe bestralingssystemen ondersteunen ook de radiotherapeutisch laboranten die ermee werken. Ze geven hen sneller de juiste informatie om gericht te werken. Dat is belangrijk in een zorgomgeving waarin gespecialiseerde professionals schaars zijn en behandelingen steeds complexer worden.
Zo laat Maastro zien dat technologische vernieuwing pas echt waarde krijgt als die merkbaar wordt in de dagelijkse zorg: voor patiënten én voor de professionals die hen behandelen.
Bronvermelding fotografie: Henry Peters
Derk Jalink (links) en Geert Bosmans over hun ervaringen met de bestralingssystemen. Bronvermelding fotografie: Henry Peters.