Van Europa naar Maastro

Die andere positie brengt Maastro precies wat het instituut zoekt: toegang tot Europese besluitvormings- en beleidsnetwerken, naast diepgaande expertise in beeldvorming en AI.  "Mijn loopbaan beweegt zich op het snijvlak van zorg, wetenschap en beleid. Juist in mijn rol binnen de Raad van Bestuur komen deze lijnen samen", vertelt Beets-Tan. "Maastro is internationaal bekend als een instituut waar excellente radiotherapie, toponderzoek en technologische innovatie samenkomen. Samen met het Maastro-team en medebestuurder Roel Goffin, wil ik mijn achtergrond, ervaring en internationale netwerk inzetten om de positie van Maastro verder te versterken."

Het Europese netwerk

Dat netwerk is indrukwekkend. Beets-Tan was Chair van de Board of Directors van de European Society of Radiology (circa 149.000 leden), is Scientific Director van het European Institute for Biomedical Imaging Research (EIBIR), en was lid van het Mission Board for Cancer van de Europese Commissie. "Dat biedt niet alleen contacten, maar ook kansen voor funding en samenwerking."
Een concreet voorbeeld is het project Compass AI, een prominent Europees initiatief onder de Apply AI Strategy van de Europese Commissie. Het project ontwikkelt richtlijnen voor de veilige en effectieve inzet van AI in de gezondheidszorg. Beets-Tan is een van de wetenschappelijke co-coördinatoren. "AI bij beeldvorming loopt voorop en kan een voorbeeldfunctie hebben voor andere delen van de zorg. En Maastro? Ik ga ervoor zorgen dat Maastro daar ook een rol in gaat spelen."

Beeldvorming en radiotherapie: een natuurlijke match

Haar achtergrond als radiologe lijkt misschien een onverwachte keuze voor een radiotherapeutisch instituut. Maar Beets-Tan ziet dat anders: "Beeldvorming is allang niet meer alleen diagnostiek; het is de ruggengraat van precisie-radiotherapie. Radiotherapie is bij uitstek een beeldgestuurde behandeling. De precisie van bestraling staat of valt met de kwaliteit van beeldvorming en data-analyse." Maastro-radiotherapeuten reageren enthousiast. "Ik ga hen faciliteren en zij gaan mee in het netwerk van Europa. Dat betekent ook meer kansen voor onderzoekssubsidies."
Een concreet voorbeeld volgde al in haar eerste week. "Ik zat in een bespreking uit te leggen over mijn werk aan het omlijnen van tumoren met AI. Direct was er interesse om mijn expertise te verbinden met wat Maastro al doet op dit gebied.” Die directe vertaling van onderzoek naar praktijk, is waar Beets-Tan voor staat. "Ik kan nu mijn taken als  hoogleraar radiologie uitbreiden naar toegepaste oncologische beeldvorming in de radiotherapie. Het is belangrijk dat beeldvorming de behandeling voor de patiënt verbetert."

De warmte van de patiëntenzorg

Wat haar in haar eerste week vooral opviel? "De warmte van het personeel. Ik ken deze vibe van het Antoni van Leeuwenhoek, waar ik heb gewerkt. Als je in een instituut werkt waar alles draait om één groep - patiënten met kanker – ontstaat een bijzondere betrokkenheid. Iedere medewerker gaat voor hetzelfde doel: een goede zorg voor de patiënt."
Die focus op de patiënt is ook haar belangrijkste drijfveer. "Wat mij in mijn werk motiveert, is de patiënt. Dat is nummer één. Van welke discipline ook, van welke organisatie ook, en zelfs in de Europese Commissie." Het verklaart haar keuze voor deze bestuurlijke stap. "Ik kan Maastro verrijken met betere beeldvorming voor meer precisie-radiotherapie. Onderzoek en zorg zijn voor mij geen gescheiden werelden: innovatie moet ontstaan vanuit klinische vragen en direct terugvloeien naar de praktijk. Dat is wat me drijft."

AI: van belofte naar praktijk

Beets-Tan staat bekend als bruggenbouwer tussen AI-onderzoek en klinische praktijk. Haar kernboodschap? "Het gaat niet alleen om technologische barrières. We kunnen AI-modellen ontwikkelen, maar die blijven helaas nog al te vaak steken in studies. We moeten ze kunnen gebruiken in het patiëntenzorgsysteem en integreren in het  Elektronisch Patiëntendossier (EPD). Daar moet je aan werken: infrastructuur, data governance, leiderschap, wet- en regelgeving, privacy én cultuur."
Vooral dat laatste punt is cruciaal. "Wat te vaak gebeurt is dat mensen die AI ontwikkelen pas in een laat stadium de chirurg of radiotherapeut vragen: hoe kan AI je helpen ? Het is jammer om na zoveel ontwikkelwerk te moeten constateren dat een tool geen oplossing biedt voor een probleem dat daadwerkelijk in de kliniek leeft. De belangrijkste uitdaging voor AI is daarom niet alleen dat zij betrouwbaar, uitlegbaar en veilig is, maar vooral dat zij aansluit bij de klinische workflows, en zorgprofessionals ondersteunt bij het leveren van betere zorg."

Bij Maastro is dat werk al gaande. "We gebruiken AI al voor het intekenen van de gezonde weefsels, de zogenoemde 'organs at risk', en we willen dat uitbreiden naar de tumor", legt ze uit. "Onze researchgroep onder leiding van Andre Dekker heeft hieraan gewerkt, maar het effectief toepassen in de dagelijkse praktijk is niet zo eenvoudig, onder meer vanwege wet- en regelgeving. Je zit dan met eigen ontwikkelde software die niet zo eenvoudig te implementeren is. En er zijn nog geen commercieel beschikbare producten op de markt die dit aanbieden. Daar ligt de grootste uitdaging: het vertalen van onderzoek naar de praktijk.” 

Wat gaan patiënten merken van AI? "Voor de patiënt draait het niet om de vraag of AI geïmplementeerd is. AI is pas effectief als de patiënt het resultaat merkt: minder fragmentarisch, efficiënter en goede zorg", antwoordt ze direct. "Nu moet een patiënt vaak wachten op verschillende onderzoeken, langs meerdere afdelingen, waarna alles opnieuw wordt gedaan in een gespecialiseerd ziekenhuis. Dat moet anders. Europa zet al stappen richting data-uitwisseling, met onder meer een digitaal paspoort voor de patiënt."

Concreet voor Maastro betekent dat een verbetering van de workflow. "Een radioloog ziet op beeldvorming een verdachte klier en schrijft dat in het verslag. De radiotherapeut leest het verslag en ziet ook een klier, maar het is niet altijd zeker dat dit exact dezelfde klier is als bedoeld in het radiologisch verslag. De radiotherapeut kan niet elke dag de radioloog naast zich hebben om die klier aan te wijzen. Elke stap waarin subjectieve beeldinterpretatie wordt vertaald naar tekst – en tekst weer naar beeld – vergroot de kans op fouten. AI kan deze stappen integreren, waardoor de workflow veel efficiënter wordt en het aantal foutgevoelige overdrachtsmomenten aanzienlijk afneemt."

De toekomst

Over de visie voor Maastro wil Regina nog voorzichtig zijn. "Mijn medebestuurder is ook net gestart, dus onze gezamenlijke visie moeten we nog vormgeven." Ze lacht. "Eerst die observerende periode van drie maanden."
Wat ze wel al kan zeggen: "We bewegen richting datagedreven zorg. Op dit moment wordt het merendeel in het hoofd van de professional besloten. Maar het wordt steeds meer data-gedreven omdat we over grote volumes digitale data beschikken die AI kan gebruiken om betere beslismodellen te maken voor precisiezorg . Dat vraagt niet alleen om technologische inbedding, maar ook om cultuurverandering en leiderschap."
En daarin ziet Regina een belangrijke rol voor zichzelf: als brug tussen Europees beleid en dagelijkse patiëntenzorg, tussen beeldvorming en radiotherapie, tussen onderzoek en klinische praktijk. "Voor de patiënt", zoals ze meerdere keren benadrukt. "Dat blijft het allerbelangrijkste."