Refereeravond bij Maastro onderstreept potentie van HDR-brachytherapie bij prostaatkanker

Wetenschappelijke verdieping en klinische relevantie

Brachytherapie is een vorm van inwendige bestraling waarbij de stralingsbron in of heel dichtbij de tumor wordt geplaatst. Hierdoor kan heel precies een hoge dosis straling worden gegeven. Er komt minder bestraling in omliggende organen en gezond weefsel.

Radiotherapeut-oncoloog Ludy Lutgens opende de avond met een heldere toelichting op de verschillen tussen Low Dose Rate (LDR) en HDR-brachytherapie. Waar LDR gebruikmaakt van permanente implantatie van radioactieve zaadjes, wordt bij HDR de straling toegediend via tijdelijke katheters. Lutgens benadrukte dat, hoewel er geen gerandomiseerde vergelijkende studies zijn uitgevoerd, meerdere onderzoeken wijzen op significante voordelen van HDR: minder acute bijwerkingen, een lagere kans op impotentie, nauwkeurige dosimetrie en uitstekende oncologische uitkomsten. 

Onderzoek in eigen huis

Onderzoeker Iris Laven en radiotherapeut-oncoloog Evert van Limbergen gaven een inkijkje in recente en geplande studies binnen Maastro. Iris presenteerde de actuele resultaten van salvage HDR-brachytherapie als behandeling voor teruggekeerde prostaatkanker. Sinds de start in 2017 zijn ruim 100 patiënten behandeld. Door de jaren heen is de behandeling geoptimaliseerd: het aantal fracties werd teruggebracht van drie naar twee en er wordt gebruikgemaakt van rectale spacers om de afstand tussen darm en prostaat te vergroten. De resultaten tonen aan dat deze aanpak leidt tot minder bijwerkingen en een vergelijkbare of zelfs betere ziektevrije overleving ten opzichte van internationale studies.

Evert vervolgde met een vooruitblik op aankomende onderzoeken, waaronder studies gericht op het voorspellen van de meest effectieve behandeling op individueel patiëntniveau. Binnen het laboratorium wordt binnenkort gestart met het ontwikkelen van gepersonaliseerde 3D-mini-tumoren met dezelfde eigenschappen als de originele tumor, waarop verschillende behandelopties getest kunnen worden. Ook onderzoeken we of we zeer kleine implantaten tijdelijk in patiënten kunnen plaatsen, waarin diverse medicamenten in microdosering afgegeven worden, waarna uitgelezen kan worden welk medicament het meest effectief is. Tot slot werd er kort stilgestaan bij een nieuwe indicatiestelling voor HDR-brachytherapie bij longkanker en bij de innovatieve MAASTRO rectale applicator een nieuwe techniek voor inwendige bestraling van rectumkanker, die veelbelovende perspectieven biedt.

Dialoog en verdieping

De interactieve discussie na afloop bood ruimte voor kritische vragen en reflectie. Onderwerpen als de afweging tussen brachytherapie en uitwendige fotonentherapie, salvagebehandelingen en technische aspecten van HDR-brachytherapie kwamen uitgebreid aan bod. De avond werd afgesloten met een rondleiding door de brachybunker, inclusief een demonstratie van de HDR-opstelling, de bestralingsbron en de precisie waarmee katheters worden geplaatst.

Samenwerking als sleutel tot optimale zorg

Deze refereeravond onderstreepte het belang van nauwe samenwerking tussen urologen als verwijzers en Maastro als gespecialiseerde derdelijns zorginstelling. Door kennisuitwisseling en gezamenlijke besluitvorming kunnen patiënten met prostaatkanker profiteren van de meest geavanceerde en passende behandelopties. HDR-brachytherapie blijkt hierin een waardevolle aanvulling, met name bij mannen met een agressieve vorm van prostaatkanker of teruggekeerde prostaatkanker na eerdere bestraling.”

Dank aan alle deelnemers

Maastro dankt alle aanwezigen voor hun betrokkenheid, enthousiasme en waardevolle bijdragen aan de discussie. Samen bouwen we aan een toekomst waarin precisie, innovatie en samenwerking centraal staan in de oncologische zorg.